Osobiscie znam tylko archtiektury amd64, i386 i ia64. Moj procesor to AMD Sempron 2500+, wiec powinienem uzywac architektury amd64, a jednak uzywam i386 i smiga. Polecam ja z calego serca, chociazby dlatego, ze z nia nie ma problemow, a z amd64 jeszcze sa. Jakie ? Chociazby nie ma Opery dla amd64 (chociaz da sie ja uruchomic) i flasha. Opere udalo mi sie uruchomic na amd64, flasha - nie. Wiec polecam i386 :)
Po pobraniu wypalamy obraz plyty (ISO). Mozna zainstalowac rowniez linuksa z pendrive'a lub mp3, ale nie o tym jest poradnik, wiec odsylam do google :)
2. 'Pobralem i co dalej ?', czyli instalacja
Gdy mamy juz plytke wkladamy ja do CD-romu i uruchamiamy ponownie komputer, ALE BOOTUJEMY Z PLYTY CD ! Podczas uruchamiania wciskamy klawisz DEL i gdzies w BIOSIE powinnismy miec cos o bootowaniu (tu wam nie powiem gdzie, kazdy ma inny BIOS :)). Rowniez mozna wybrac typ bootowania nie-z-BIOSA, u mnie do tego sluzy przycisk F11, ale nie sugerujcie sie tym, bo kazdy moze miec inaczej.
2.1.
Gdy juz instalator sie uruchomi pojawi nam sie piekne logo Debiana oraz mozliwosc wcisniecia F1 (dla pomocy) oraz enter (dla instalacji). Oczywiscie wciskamy enter.
Teraz wybieramy jezyk, nie musze chyba mowic, ze polski ? :) Uklad klawiatury rowniez dajemy polski.
Teraz instalator bedzie chcial skonfigurowac nam internet. Jesli uzywamy DHCP to nie ma problemow, instalator sam wszystko wykryje. Jesli nie - bedziemy musieli sami skonfigurowac siec, ale mysle, ze z tym nie bedzie problemow, bo internet na Windowsie znikad sie nie wzial ;) A jezeli kompletnie nie potafimy skonfigurowac internetu dajemy opcje 'Nie konfiguruj sieci teraz'.)
Jesli masz wlasna siec domowa mozesz wpisac dowolna nazwe hosta, jesli jestes w jakiejs wiekszej sieci zapytaj sie administratora jaka powinna byc nazwa. Dalej.
Rowniez jesli mamy siec domowa mozemy wpisac nazwe domeny downolna (choc polecam zostawic pusta), a jesli jestesmy w jakiejs duzej sieci to zapytajmy sie admina co tu powinno byc. Dalej.
Teraz instalator bedzie chcial wykryc urzadzenia, jesli nie ma zadnych problemow tradycyjnie dusimy enter.
2.2.
Czas na partycjonowanie, niby wielki problem ! ;) Mozna pozwolic debianowi samemu partycjonowac dysk, aczkolwiek nie polecam tego. Klikamy na 'recznie'.
Nie bede sie tutaj rozpisywac, powiem tylko, ze partycje systemowe instalujemy na partycjach z formatem plikow ext3, a swap na linux-swap. Mozecie zrobic to wedlug waszego wlasnego uznania, mozecie miec tylko / i swap. Mozecie wydzielic partycje na /boot, /usr, /home, / i swap itp.
Ale mozemy wszystko robic wg wlasnego uznania :) Gdzies slyszalem teorie (bodaj na http://dug.net.pl), ze jesli mamy ok. 128 MB ram to swap powinien byc rowny 3*ram, jesli ok. 256 to 2*ram, a jesli 512 i wiecej to 512 MB.
Zakladam, ze chcesz miec / i /home. Dla / powinienes dac ok. 6gb, a dla /home tyle ile chcesz, poniewaz to beda twoje dane :) Jesli tworzymy tylko / to dajemy jak najwiecej (ofc zostawiamy miejsce na swap ;)).
Gdy juz ustalimy co ma byc i jak zatwierdzamy zmiany.
2.3
No, czas na uzytkownikow ! W koncu czym bylby system bez uzytkownikow (i czym bylaby restauracja bez gosci) ? :)
Haslo dla roota polecam ustawic jak najtrudniejsze, w koncu ten uzytkownik moze zrobic WSZYSTKO (to jest tzw. superuser -> http://pl.wikipedia.org/wiki/Linux). Podajemy znow haslo.
Teraz instalator bedzie chcial stworzyc innego usera, takiego szaraczka, ktory nic nie zepsuje, bo nie ma uprawnien roota, a jest znakomity do pracy :)
Podajemy nazwe usera, pozniej login (najlepiej taki sam jak nazwa) oraz dwa razy haslo w celu weryfikacji czy dobrze je wpisales ;)
Teoretycznie juz masz system, ale bez niczego, kompletnie niczego (tzn. system podstawowy).
3. 'Zainstalowalem, ale moj system to nic !', menedzer pakietow.
W linuksie sa tak zwane repozytoria - sa to serwery z ktorych mozna sciagnac przerozne pakiety do linuksa. Mieszcza sie one w pliku /etc/apt/sources.list. Wlasnie teraz bedziemy konfigurowac menedzer pakietow, takie sprytne cus, dzieki ktoremu mozemy zainstalowac chociazby srodowisko graficzne :)
3.1
Instalator zapyta sie nas czy bedziemy chcieli uzywac sieciowego serwera lustrzanego, odpowiadamy tak. Wybieramy kraj w ktorym sie znajdujemy (jesli nie wiemy mozemy spytac sie rodzicow, podpowiedz -> sasiedzi Niemiec).
Teraz wybieramy dostepne serwery, polecam te *.debian.org.
Jesli uzywasz serwera proxy to teraz powinienes go dodac, jesli nie pozostaw puste.
Popularity-contest jest projektem majacym pomoc dewolperow debiana, co tydzien bedzie wysylal informacje jakich pakietow uzywasz najczesciej. Mysle, ze powinienes kliknac tak, w koncu w jakis sposob i pomozesz :)
3.2
Teraz wybieramy co ma instalator jeszcze zainstalowac, ja z calego serca polecam zaznaczyc tylko system podstawowy, srodowiskiem graficznym zajmiemy sie sami. Teraz czekamy, instalator pracuje :)
Zainstaluj gruba, chyba, ze nie chcesz miec okienka z wyborem, ktory system wybrac ;) Ale wpierw zobacz czy instalator gruba znalazl wszystkie twoje systemy, jesli nie - nie odpalaj go. Jesli tak - instaluj smialo.
GRATULACJE ! Zainstalowales Debiana !:) Wyjmij plyte i ustaw, aby komputer bootowal sie z dysku. W grubie wybierz, aby uruchomil Debiana.
4. 'Okej, mam juz ten menedzer pakietow, grub i jakies inne smieci, ale nadal moj system to nic. Co robic ?', czyli sciagamy niezbedne pakiety.
Uwaga ! Musisz posiadac polaczenie z internetem !
Czas zainstalowac srodowisko graficzne. Musisz przyznac, sama konsola nie wyglada przyjaznie. Prawda ? My to naprawimy, twoj system zaraz bedzie piekniejszy od windowsa ! (chyba ze masz poroniony gust ;d)
Zaloguj sie jako root, wpisz komende (zamiast pico mozesz uzyc innego edytora):
Kod:
pico /etc/apt/sources.list
I teraz musisz wybrac, czy chcesz wersje Etch czy Lenny. Wersja Etch jest tzw. wersja stabilna, a Lenny testowa (jest rowniez sid - unstable, ale na poczatek nie polecam ci jej). Kilka argumentow dlaczego warto zmienic etch na lenny (jesli oczywiscie chcesz miec debiana na desktop, nie na serwer :)) - http://debian.linux.pl/viewtopic.php?t=645
Jesli zdecydowales sie na etch - wywal wszystkie wpisy i wpisz:
Kod:
deb http://ftp.pl.debian.org/debian/ etch main non-free contrib
deb-src http://ftp.pl.debian.org/debian/ etch main non-free contrib
deb http://security.debian.org/ etch/updates main contrib non-free
deb-src http://security.debian.org/ etch/updates main contrib non-free
a jesli wolisz lenny - wywal wszystko i daj:
Kod:
deb http://ftp.pl.debian.org/debian/ lenny main non-free contrib
deb-src http://ftp.pl.debian.org/debian/ lenny main non-free contrib
deb http://security.debian.org/ lenny/updates main contrib non-free
deb-src http://security.debian.org/ lenny/updates main contrib non-free
Wcisnij teraz ctrl+x, pozniej T i zatwierdz enterem. Jesli cos sie nie udalo to prawdopodobnie nie zalogowales sie jako root.
Teraz jako root napisz:
Kod:
apt-get update
4.1
Zainstalujmy x'y - to dzieki im mozemy miec okienka w linuksie. Pelna nazwa x'ow to X.org, jesli chcesz sie o nich wieciej dowiedziec to zapraszam na wikipedie
Zaloguj sie jako root (jesli wczesniej tego nie zrobiles).
Zatwierdz enterem i nacisinij T albo Y, nie pamietam co dokladnie bedzie ;P Gdy x'y sie sciagna bedziesz musial wybrac rozdzielczosci, ktore obsluguje twoj monitor.
Teraz x'y dzialaja, lecz przydaloby sie je samemu skonfigurowac.
Wpisz:
Kod:
dpkg-reconfigure xserver-xorg
Jesli masz jakis nowszy sprzet mozesz smialo kazac mu samemu szukac sprzetu i zatwierdzac enterem, jesli nie - przeczytaj to.
4.2
Masz juz x'y, twoj cudowny debian potrafi rysowac okienka, bitmapy etc. Tyle, ze dla ciebie taki system to nadal nic :P Czas zainstalowac menedzer okien, najpopularniejsze to:
Kde
Gnome
Xfce
Fluxbox
Polecam ci kde, jest wydajne i po prostu ladne. Jesli jestes kompletnym laikiem i strasznie sie boisz kde, mozesz zainstalowac gnome - cos jeszcze prostszego (chociaz mi gnome nie przypadl do gustu). Xfce jest na slabsze komputery, a fluxbox jest menedzerem lekkim, lecz niezbyt prostym w obsludze. Sa oczywiscie inne menedzery, ale po co opisywac jakis 'chlam' ? :)
Kde:
Kod:
aptitude install kde kde-i18n-pl
Kde-core (wersja okrojona, bez zbednych programow - POLECAM !):
Kod:
aptitude install kde-core kde-i18n-pl
Pakiet kde-i18n-pl to jezyk polski do kde.
Gnome:
Kod:
aptitude install gnome
Gnome-core (jw.):
Kod:
aptitude install gnome-core
Xfce:
Kod:
aptitude install xfce4
Fluxbox:
Kod:
aptitude install fluxbox
4.3
Menedzery logowania - takie male cus, dzieki ktoremu bedzie nam znacznie wygodniej sie logowac do systemu :)
Jesli masz gnome i chcesz gdm - nie rob nic, jesli masz kde i chcesz kdm - nie rob nic, a jesli masz xfce i chcesz xdm to... ? Nie rob nic !:) Dlaczego ? Bo to sa pakiety wbudowane w dane srodowiska. Ale jesli np. chcesz miec kde i gdm (tak jak ja ;)) to po prostu zainstaluj je i wybierz, ktore chcesz uzywac.
Gdm:
Kod:
aptitude install gdm
Kdm:
Kod:
aptitude install kdm
Xdm:
Kod:
aptitude install xdm
Prawdopodobnie sa jeszcze inne menedzery, ja nic o nich nie wiem. Odsylam do google, chociaz te powinny ci wystarczyc :)
Zrestartuj komputer i ciesz sie okienkami :)
4.4
Predzej czy pozniej bedziesz chcial odpalic jakies gry na linuksie, a nie bedziesz mial akceleracji 3d. Sterowniki do karty graficznej od x'ow w zupelnosci wystarczaja do pracy, do grania nie. Jako, iz ten temat jest dosc obszerny odsylam do:
Po mikserze poruszamy sie uzywajac M (do wchodzenia w Master, Center, LFE itp...) i strzalek gora dol do ustawiania.
4.6
Teraz powinienes zmienic repozytoria, aby miec inne programy (chociazby Opere i Kadu).
Otwieramy plik /etc/apt/sources.list naszym ulubionym edytorem (ja lubie pico :)) i wstawiamy repozytoria jakie chcemy, oczywscie dla naszego debiana (etch, lenny, sid). Jesli masz etch to po raz ostatni powtarzam, POLECAM WERSJE LENNY (testing) !
Po wpisaniu repozytorii zapisujemy wciskajac ctrl+x, t i enter.
Jako root piszemy:
Kod:
apt-get update
Teraz mozecie instalowac przerozne pakiety :)
4.7
Instalacja javy- teraz napisana przeze mnie !:)
Wpierw musisz sciagnac jave :) Sciagnij ten plik. Jak juz sie sciagnie, uruchom konsole (tradycyjnie jako root...) i wpisz:
Kod:
mkdir /usr/java
cp jre* /usr/java
cd /usr/java
Poki co, masz plik instalacyjny javy w folderze /usr/java. Przydaloby sie to jakos zainstalowac, prawda ?:)
Kod:
chmod +x jre*
./jre*
Przejedz na sam dol licencji (u mnie wystarczylo duszenie entera) i wpisz yes. Jak proces instalacji dobiegnie konca to przydaloby sie skopiowac plugin javy do folderow przegladarek ;p Pisz
Jak pokazal ci sie aplet javy to oczywiscie java dziala :)
4.8
Chcialbys pograc w jakies gry online, pogladac filmiki flash, ale nie mozesz ? Chcesz zainstalowac flash playera ? Jesli tak, czytaj dalej :)
Sciagnij flash playera (klik) do swojego katalogu domowego. Przejdz do katalogu domowego lub gdzie indziej, gdzie sciagneles paczke z flash playerem. Wpisz:
Kod:
tar xzvf install_flash*
Teraz wejdz do katalogu, ktory zostal utworzony (powinien byc w /home/NAZWA_USERA/). Najlepiej wpisz:
Kod:
cd ~/install_flash_player_9_linux
I teraz co dalej zrobisz zalezy od tego jaka masz przegladarke :)
dla Opery
Kod:
cp libflashplayer.so /usr/lib/opera/plugins
dla FireFoksa
Kod:
cp libflashplayer.so /usr/lib/firefox/plugin
dla IceWeasela
Kod:
cp libflashplayer.so /usr/lib/iceweasel/plugins
I masz juz flasha, gratulacje !;)
5. 'Dzieki, dzieki, mam system :) Moze dasz mi przydatne strony ?', czyli linki.
Jesli znasz jakies przydatne strony to pisz, na pewno je dodam :)
Tym milym akcentem koncze ten poradnik :) Na pewno nie opisalem tu wszystkiego, bo to po prostu nie jest mozliwe. Mysle, ze niektorym pomoglem, trzeba wspierac debiana i przyszlych uzytkownikow. Ogolnie wiadomo, ze debian nie jest dla poczatkujacych, wg mnie jest, ale nie kazdy umie sobie poradzic i sie poddaje. Jesli naprawde nie uzyskales zadnej pomocy i jest to dla ciebie czarna magia, zainstaluj Ubuntu - prosty w instalacji i obsludze system, a na dodatek bazujacy na debianie sid.